دوشنبه 5 اسفند 1398 | Monday, 24 February 2020
 منوی اصلی
 
اوقات شرعی 
 
تاریخ : چهارشنبه 3 فروردين 1390     |     کد : 8621

عمران و آبادي

عمران و آبادي

عمران و آبادي

عمران و آباديحكمت علوي به پيروي از تعليمات الهي، انسان ها را مأمور عمران و آبادي زمين و بهره مندي از آن مي داند.درباره وظيفه آدم"ع" پس از هبوط به زمين مي فرمايد: 'فاهبطه بعدَ التوبة لِيَعْمُرَ اَرْضَهُ بِنَسْلِه؛ خداوند آدم"ع" را پس از توبه به زمين فرود آورد، تا با نسل او زمين خود را آباد گرداند.' [ نهج البلاغه، خ 91. ]
امام براي به فعليت رساندن وظيفه ياد شده به دست مردم، دولت را موظّف به آباد كردن زمين مي نمايد.از اين رو در ابتداي نامه خود به مالك، يكي از وظايف اصلي او را آباد كردن مصر برمي شمارد.[ نهج البلاغه، نامه 53. ]حكومت علوي با درك توان بخش خصوصي در آبادكردن زمين، مسئوليت عمده دولت را حمايت از اين بخش و كاستن از موانع بر سر راه توليد مي داند.از اين رو به مالك مي نويسد كه خراج را طوري تنظيم كند كه مانع توليد نشود و نسبت به امور بازرگانان و صنعتگران توجّه خاصي مبذول داشته، به آنان كمك نمايد.[ نهج البلاغه، نامه 53. ]
امام علي"ع" براي حمايت از بازار ـ همانند زمان پيامبر"ص" ـ به ساختن بازار اقدام كرده و سپس آن را در اختيار تجار قرار داده است.[ عاملي، جعفرمرتضي، بازار در سايه حكومت اسلامي، ص 27. ] از ايشان روايت شده است كه از حجره هاي بازار كرايه نمي گرفت.[ الحر العاملي، وسائل الشيعه، ج 12 ، ص 300 ؛ الطوسي، تهذيب الاحكام، ج 7 ، ص 9. ] در روايتي ديگر آمده است كه از گرفتن اجاره كراهت داشت.[ الحرالعاملي، وسائل الشيعه، ج 6 ، ص 383. ] در نامه اي به فرظة بن كعب الانصاري كارگزار بهقباذات [ اسم سه منطقه در بغداد است كه از طريق شط فرات مشروب مي شوند.اهالي آن منسوب به قباد بن فيروز، پدر انوشيروان انند."ذاكري، علي اكبر، سيماي كارگزاران علي بن ابي طالب اميرالمؤمنين، ج 1 ، ص 176 ـ 177 ". ] به او سفارش مي كند، در لايروبي نهرها به كشاورزان كمك نمايد.
بلاذري نامه حضرت را چنين گزارش كرده است:
'اما بعد؛ گروهي از مردم منطقه مأموريت تو نزد من آمدند و يادآوري كردند كه نهري از آنها پنهان و از بين رفته است و در صورتي كه آن نهر را حفر نموده و آماده سازند، ديار آنها آباد مي گردد و بر پرداخت خراج خود توانايي پيدا مي كنند و بر بيت المال مسلمين نيز افزوده مي شود.از من خواستند نامه اي به تو بنويسم تا آنها را به كار گرفته، براي حفر نهر و لايروبي آن، آنها را جمع نمايي و در اين راه به آنان كمك مالي كني.امّا من اين را صحيح نمي دانم كه كسي را مجبور به كاري بكنم كه كراهت دارد.آنها را دعوت نما، پس اگر نهر آن گونه بود كه آنها مي گفتند، هر كسي بخواهد او را براي كار بفرست و نهر از آن كسي است كه روي آن كار كند، نه آنان كه مايل به همكاري نيستند.اگر آن را آباد سازند و قوي گردند، براي من محبوب تر است از آن كه ضعيف شوند.والسلام.' [ بلاذري، انساب الاشراف، ج 2 ، ص 390؛ ذاكري، علي اكبر، همان، ج اوّل، ص 178 - 179؛ اليعقوبي، تاريخ يعقوبي، ج 2 ، ص 203؛ المحمودي، نهج السعادة في مستدرك نهج البلاغه، ج 5 ، ص 32 ـ 33. ]


نوشته شده در   چهارشنبه 3 فروردين 1390    
PDF چاپ چاپ