يکشنبه 26 آبان 1398 | Sunday, 17 November 2019
 منوی اصلی
 
اوقات شرعی 
 
تاریخ : يکشنبه 28 آذر 1389     |     کد : 7196

دولت موحدون

دولت موحدون

دولت موحدون
در سال 524 دولت ديگري به نام موحدون در شمال آفريقا تشکيل شد و همان طوري که در بحث اوضاع اندلس بعد از بني اميه بدان اشاره شد آسايش طلبي مرابطون و انحطاط دولت آنان ، در ميان قبايل بربر شمال افريقا، ايجاد نارضايتي نمود و باعث پيدايش نهضت ديني جديدي شد . رهبران نهضت ديني جديد ، از آنجا که با انديشه ‏هاي مغاير با توحيد بعضي از بربرها مخالف بودند ، به موحدون  (موحدان)  معروف شدند . فرمانده معروف موحدون ، به نام عبد المؤمن توانست با کمک قبايل بربر طرفدار خود، دولت مرابطون را سرنگون و مراکش را تصرف کند . او نيروهايي را به اندلس فرستاد و به مقابله با مسيحيان پرداخت . نيروهاي موحدون ، اندلس را ضميمه قلمرو دولت عبد المؤمن نمودند . در سالهاي ضعف مرابطون، مسيحيان بار ديگر به سوي مرزهاي مسلمانان پيشروي کرده و دولت هاي کوچک مسلمان نيز احيا شده بودند . سپاهيان موحدون ضمن مقابله با مسيحيان ، اين دولت هاي کوچک را هم مطيع خويش ساختند و تصرف سراسر اسپانيا حدود 5 سال طول کشيد . پس از آن ، موحدون متوجه الجزاير و تونس شدند و اين نواحي را نيز تصرف کردند . از آنجا که در اين زمان دولت فاطميان اواخر عمر خود را مي ‏گذراند ، دست موحدون براي هر اقدامي در شمال افريقا باز شد . دولت بعدي مصر يعني ايوبيان نيز تا مدتها درگير جنگ با صليبيون در فلسطين بود و توجهي به مرز هاي خود با موحدون نداشت.
دولت وسيع و قدرتمند موحدون تا يک قرن ‏با نظم و تدبير ، متصرفات خود را در شمال افريقا و اندلس حفظ کرد . اين دولت همچنين تلاش هايي براي گسترش اسلام در ميان قبايل سياه پوست جنوب صحرا نيز انجام داد ، اما کم کم ، از دو سمت تحت فشار قرار گرفت . در ابتدا ايوبيان مصر به سوي غرب  پيشروي کردند  و  اين اقدام  موجب از دست رفتن طرابلس (ليبي)  شد . در همين سمت حکام محلي در تونس نيز فرصت يافتند که خود را مستقل سازند . موحدون  سپس در برابر فشار مسيحيان اسپانيا در سال 632 ه .  (1)  در جنگ لاس ناواس  (2)  متحمل  شکست  شدند . در نتيجه اين شکست ، اندلس کم کم از دست آنان خارج شد و دولت  ـ  شهر هاي مسلمان بار ديگر قدرت و استقلال خود را احيا کردند.
عقب نشيني از سمت شرق  (در برابر ايوبيان)  و شمال  (در برابر مسيحيان اندلس)  قلمرو موحدون را به مراکش و نواحي اطراف آن محدود کرد . ناکامي هاي خارجي در داخل قلمرو موحدون ، تأثيرات نامطلوبي بر جاي نهاده بود . بيش از همه ، قبايل ناراضي بربر از اين شرايط استفاده کردند .
دولت موحدون از ابتداي تأسيس ، با کمک قبايل به قدرت رسيده بود  و  با  تشکيل شورايي  از قبايل  و  جلب  مشارکت آنان در اداره امور ، از همراهي ‏شان بهره مي ‏برد . در اواخر عمر دولت موحدون ، قبايل کوهستاني مراکش  از آن دولت ناراضي بودند . دولت موحدون نيز اقدامي براي پايان دادن بدين نا رضايتي انجام نمي ‏داد . به همين دليل در شورشي که قبايل کوهستاني مراکش انجام دادند ،  (در سال 667 ه . (3)  چراغ دولت موحدون خاموش شد.
پي ‏نوشت ها
1ـ 1234 م.
«~ 2. Las Navas ~»
3ـ 1268 م.
کتاب: تاريخ اسلام و دولتهاي مسلمان، ص 153
نويسنده: رسول جعفريان و عبدالرسول خيرانديش


نوشته شده در   يکشنبه 28 آذر 1389    
PDF چاپ چاپ