سه شنبه 3 مهر 1397 - 15 محرم 1440 - 25 سپتامبر 2018
اوقات شرعی 
 
2. سوره بقره آيه 178
کد مطلب:36785
تاریخ مطلب:جمعه 25 فروردين 1396
پيام ها / 1- براى تحقّق احكام دینى ، حكومت دینى لازم است . اجراى قانون قصاص بدون قدرت و حكومت ، امكان ندارد . «یا ایّها الّذین آمنوا...» 2- در قانون قصاص ، اصول تساوى و عدالت مورد توجّه است . «الحُرّ بالحُرّ و العبد بالعبد و الاُنثى بالاُنثى ...» 3- قاطعیّت و عطوفت در كنار هم لازم است . «فمن عفى له من اخیه» گویا اولیاى مقتول ، برادر قاتل هستند و قاتل ، از مرز اسلام و اخوت بیرون نمى ‏رود. 4- حقوق اسلامى ، آمیخته با اخلاق اسلامى است . «كتب علیكم القصاص ... فمن عفى» ...
آيه
يَأَيُّهَا الَّذِينَ ءَامَنُواْ كُتِبَ عَلَيْكُمْ الْقِصَاصُ فِى الْقَتْلَى‏ الْحُرُّ بِالْحُرِّ وَالْعَبْدُ بِالْعَبْدِ وَالْأُنْثى‏ بِالْأُنْثى‏ فَمَنْ عُفِىَ لَهُ مِنْ أَخِيهِ شَىْ‏ءٌ فَاتِّبَاعٌ بِالْمَعْرُوفِ وَأَدَآءٌ إِلَيْهِ بِإِحْسَنٍ ذَ لِكَ تَخْفِيفٌ مِّنْ رَّبِّكُمْ وَرَحْمَةٌ فَمَنِ اعْتَدَى‏ بَعْدَ ذَ لِكَ فَلَهُ عَذَابٌ أَلِيمٌ‏
ترجمه
اى كسانى كه ایمان آورده ‏اید! (قانون) قصاص در مورد كشتگان، بر شما (چنین) مقرّر گردیده است : آزاد در برابر آزاد و برده در برابر برده و زن در برابر زن، پس اگر كسى از ناحیه برادر (دینى) خود (یعنى صاحب خون و ولىّ مقتول) مورد عفو قرار گیرد. (یا قصاص او به خون ‏بها تبدیل شود) باید شیوه ‏اى پسندیده پیش گیرد و به نیكى (دیه را به ولى مقتول) بپردازد، این حكم تخفیف و رحمتى است از ناحیه پروردگارتان، پس براى كسى كه بعد از این (از حكم خدا) تجاوز كند، عذاب درناكى دارد.
نکته ها
«قصاص» از ریشه «قصّ» به معناى پیگیرى است. لذا به داستان دنباله‏ دار و پى در پى «قصّه» مى ‏گویند. پیگیرى قتل تا مجازات قاتل را «قصاص» گویند.
در هر اجتماعى گاه و بیگاه قتلى صورت مى ‏گیرد، یك دین جامع و كامل همانند اسلام، در قبال چنین حوادثى باید طرح و برنامه‏ى عادلانه و منطقى ارائه دهد كه بتواند جلوى ازدیاد وتكرار چنین حوادث و همچنین جلوى انتقام ‏هاى نابجا و احیاناً سوء استفاده ‏ها را بگیرد، تا قاتلان، جسور نشوند وخون مظلوم به هدر نرود.
در جاهلیّت قبل از اسلام، گاه به خاطر كشته شدن یك نفر، قبیله ‏اى به خاك و خون كشیده مى ‏شد و جنگ ‏هاى طولانى به راه مى‏افتاد. اسلام با طرحى كه در این آیه مطرح شده، هم حفاظت خون مردم و هم رضایت طرفین و رعایت حدود و اندازه را در نظر گرفته است. البتّه قانون قصاص، حكم الهى نیست كه قابل عفو و اغماض نباشد، بلكه حقّى است براى صاحبان خون كه مى ‏توانند با گرفتن دیه و یا بدون آن، از حقّ خود صرف ‏نظر كنند.
سؤال : چرا در قانون قصاص، جنسیّت مطرح است ؟ اگر قاتل مرد و مقتول زن باشد، مرد را قصاص نمى‏ كنند؟
پاسخ :
قتل زن و مرد، از نظر الهى و انسانى و كیفر اخروى یكسان است، لكن در كیفر دنیوى فرق دارد و این به خاطر آن است كه معمولا مرد نان ‏آور خانه و قتل او سبب ضربه اقتصادى به خانواده است و قانون براساس نوع است، نه موارد نادر كه ممكن است زنى نان ‏آور باشد.
پيام ها
1- براى تحقّق احكام دینى ، حكومت دینى لازم است . اجراى قانون قصاص بدون قدرت و حكومت ، امكان ندارد . «یا ایّها الّذین آمنوا...»
2- در قانون قصاص ، اصول تساوى و عدالت مورد توجّه است . «الحُرّ بالحُرّ و العبد بالعبد و الاُنثى بالاُنثى ...»
3- قاطعیّت و عطوفت در كنار هم لازم است . «فمن عفى له من اخیه» گویا اولیاى مقتول ، برادر قاتل هستند و قاتل، از مرز اسلام و اخوت بیرون نمى ‏رود.
4- حقوق اسلامى ، آمیخته با اخلاق اسلامى است . «كتب علیكم القصاص... فمن عفى»
5 – اسلام ، نه مانند یهود تنها راه را قصاص مى ‏داند و نه همچون مسیحیّت بهترین راه را عفو مى ‏شناسد ، بلكه راههاى مختلفى مثل قصاص ، خون ‏بها و عفو را مطرح مى ‏كند . «كتب علیكم القصاص... فمن عفى»
6- جواز عفو قاتل و تبدیل قصاص به گرفتن خون ‏بها ، براى تربیت شماست. «تخفیف من ربّكم»
7- تجاوز از حدود الهى و سوء استفاده از آن ممنوع است. «فمن اعتدى‏ علیه... فله عذاب الیم»
8 - اگر در قانونى تخفیف قرار دادید، جلو سوء استفاده‏ ها را بگیرید. «ذلك تخفیف... فمن اعتدى»
برای مشاهده سایر مطالب مرتبط ،مطلب مورد نظر خود را از لیست کشویی زیر انتخاب نموده و دکمه مشاهده را کلیک نمایید
نوشته شده در   جمعه 25 فروردين 1396  ساعت  09   توسط   حسین شاهد خطیبی
PDF چاپ ارسال برای دوستان بازگشت
نظرات شما :
نام :
نام خانوادگی :
  ایمیل :
 
لطفا کد نمایش داده شده در تصویر را وارد نمایید
نظر خود را درباره این مطلب بیان بفرمائید